Tussen de Hollandsche IJssel en de Lek (Haastrecht – Krimpen aan den IJssel – Haastrecht, 51 km)

Doorkomstplaatsen (routekaartje onderaan dit blog)
Haastrecht – Bilwijk – Stolwijk – Het Beijersche – Achterbroek – Lageweg – Ouderkerk aan den IJssel – Krimpen aan den IJssel – Loet – Koolwijk – Kadijk – Vlist – Haastrecht
Solo. 51,88 km in 2:46:01; AvS: 18,75 km/u.
Zonnig. 16,3 – 26,4º. ZO kracht 3.

Knooppunten (vertrek en aankomst: TOP Haastrecht)
TOP Haastrecht – 27 – 28 – 26 – 57 – 13 – 15 – 14 – 12 – 18 – 59 – 66 – 68 – 25 – 24 – 73 – 33 – 31 – 30 – 29 – 27 – TOP Haastrecht
GPS-download op route.nl.
Laatst bijgewerkt: mei 2016. Controleer op route.nl of er wijzigingen zijn!

Fotoalbum →

(aanklikken in dit blog van een foto resulteert in een vergroting)

Het fietst weer!
“Het fietst weer”! verzuchtte Fausto Coppi in 1951 tijdens de Ronde van Frankrijk toen Hugo Koblet, de “pedaleur de charme”, in de tijdrit over 100 km van Aix-les Bains naar Genève al zijn concurrenten, waaronder Coppi, het nakijken gaf. Bij thuiskomst vandaag zei ik tegen mezelf ook “het fietst weer!”. Voor mijn gevoel was ik vandaag over een dood punt heen gekomen. Of het door het mooie lenteweer of het moois onderweg kwam, zou ik niet weten. In de open polder fietste ik schouderophalend tegen de oostenwind in. De uiteindelijke dagafstand was 110 kilometer. Ik was er dik tevreden mee.
Vandaag wilde ik een fietstocht door de Krimpenerwaard maken. Deze regio heeft machtig mooi poldergebied. Gisteren had ik een fietsrondje van zo’n 50 kilometer uitgeknoopt met TOP Haastrecht als vertrek- en aankomstpunt.
De door mij uitgeknoopte route, die ik “Tussen de Hollandsche IJssel en de Lek” heb genoemd, blijkt voor een groot deel samen te vallen met de “Dworseroute”, een TOP-knooppuntroute met een lengte van 45 kilometer die vanuit TOP Haastrecht of vanuit TOP Loetbos kan worden gestart. De routes verschillen van elkaar. Eén van de verschillen is dat de Dworseroute voorbij het Loetbos via Benedenberg naar Kadijk voert terwijl “Tussen de Hollandsche IJssel en de Lek” voorbij het Loetbos door de polders rond Stolwijk voert alvorens Kadijk aan te doen.

Haastrecht: cultureel centrum Concordia

Haastrecht: Cultureel Centrum Concordia

Haastrecht: "De Schaatsers"

Haastrecht: “De Schaatsers”

Haastrecht
In alle vroegte vertrokken. Het zou weer een warme dag worden. Dan is het zaak om vóór het heetst van de dag ver gevorderd te zijn.
Langs de N228 naar Haastrecht gefietst. Op dit vroege uur was het heerlijk rustig. De Japanse sierkersbomen waren nagenoeg uitgebloeid, het roze bloesem kleurde het weiland en de sloten. De kastanjebomen stonden in bloei. Vaak hoge bomen met breed bladerdek, gesierd met bruine of witte kaarsvormige bloesem. Een prachtig gezicht. Hogere bomen daarentegen hadden nog nauwelijks blad.
Naarmate het gebied waardoorheen de N228 loopt, landelijker werd, klonk er meer en meer vogelgezang en het gekwaak van kikkers die zo te horen flink de lentekriebels hadden. Voorbij Oudewater verstoorde ik de rust van een groene specht die in de schaduw op een vangrail zat.
TOP Haastrecht ligt pal aan de rotonde van de N228. De in de buurt staande bomen onttrekken de stalen groene halm, het kenmerk van een TOP in West-Nederland, aan het oog. Gelukkig zijn de TOP’s bewegwijzerd. Voor wie met de auto komt, is er parkeergelegenheid op het plein voor Cultureel Centrum Concordia, waarin onder meer een theater en een grand café is gevestigd. Het grote gebouw dateert uit de vorige eeuw en verkeert in prachtige staat. Boven het terras is er een mooie smeedijzeren overkapping.
Sinds de lente van vorig jaar sieren twee silhouetten van schaatsers de rotonde waaraan TOP Haastrecht ligt. Ze stellen de uit Haastrecht afkomstige Hein Vergeer en Leo Visser voor, die in de jaren ’80 en ’90 grote internationale successen boekten. De kunstenaars, Mariëlle Azim en Dick Aerts, hebben de sihouetten vervaardigd uit cortenstaal.

De polder in
Haastrecht achter me gelaten over het fietspad langs de Bredeweg. Een onverplicht, betegeld fietspad. Het asfalt van de Bredeweg oogt aantrekkelijk voor toerfietsers die op snelheid belust zijn maar de verwijsbordjes staan langs het fietspad en zijn vanaf de Bredeweg niet goed te zien.

Haastrecht: Boezemmolen #6

Haastrecht: Boezemmolen #6

Aan het einde van de Bredeweg staat aan de overkant van de Vlist Boezemmolen #6, een grote, ronde stenen watermolen met een markante klokvorm. De molen is gebouwd in 1874. Na zijn ontmanteling in 1913 is hij bijna honderd jaar als woning gebruikt. In 2010 werd begonnen met de restauratie van Boezemmolen #6. Een jaar later werd de molen tijdens de Nationale Molendagen draaivaardig opgeleverd. Dit jaar wordt de laatste hand aan de restauratie gelegd. De watergang is gerestaureerd en het wachten is nog op een scheprad, zodat de molen water uit kan slaan.
Bij knooppunt 27 rechtsaf, de Bilwijk op, waarnaar het vroegere buurtschap hier is vernoemd. Rechts zicht op een molenrestant, de grote ondertoren van de vroegere molen van Hol, een wipwatermolen die in 1620 werd gebouwd om de Bergambachtpolder te bemalen. In 1870 werd de bemaling overgenomen door het stoomgemaal P.J. Smits aan de Provincialeweg. De ondertoren van de molen van Hol werd verbouwd tot woning, iets dat later ook met het stoomgemaal zou gebeuren.
Het polderland hier oogt vlak en kaal, grote kavels.

De Beijersche Brug

De Beijersche Brug

Een oude ophaalbrug
Door Stolwijk en daarna rechtsaf langs de N207 tot aan Het Beijersche, een klein buurtschap. De toegang wordt gemarkeerd door de Beijersche Brug, een kleine, uit 1888 daterende ophaalbrug over de Stolwijksevaart.
De Beijersche Brug is een Rijksmonument en maakt deel uit van een complex van vier van dit soort type bruggen over de Stolwijksevaart (de andere bruggen staan aan de Benedenkerkseweg in Stolwijk en aan de Gouderakse Tiendweg in Gouderak.
Bij het fotograferen van de Beijersche Brug dacht ik aan de uit 1912 daterende Jeremiebrug die vanuit Utrecht naar de Alendorperweg in Vleuten was verplaatst om daar als toegang tot Leidsche Rijn Park te fungeren. Een brug als de Beijersche Brug zou er naar mijn idee beter bij hebben gepast. Bij het Leidsche Rijn Park is geen scheepvaartverkeer. De Jeremiebrug, waarover vroeger gemotoriseerd verkeer, ongemotoriseerd verkeer en trams reden, is nu alleen bestemd voor wandelaars en fietsers. Een kleine, sierlijke vaste brug zou ook mooi en afdoende zijn geweest.

Het Beijersche: boerderij

Het Beijersche: boerderij

Achterbroek: boerderij

Achterbroek: boerderij

De tand des tijds
Ik had me voorgenomen vandaag foto’s van oude boerderijen te maken. Enkele honderden meters voorbij de Beijersche Brug splitst de Beijerseweg zich in tweeën om aan weerszijden van een kanaaltje te lopen. Het knooppuntverwijsbord verwijst naar het rechter deel dat smal en rustig is en dus geschikt is voor fietsers. Het linker deel is meer bestemd voor gemotoriseerd verkeer. Uitgerekend aan het linker deel stond een oude boerderij, deels gebouwd met ijsselsteentjes. Een oudere man die op het erf voor een boerderij van de zon genoot, keek toe terwijl ik foto’s maakte. “Zijn ze gelukt?” vroeg hij toen ik de camera weer in de tas stopte. “Ik geloof het wel” antwoordde ik. “Dan ben je mooi op tijd, want over vijf jaar staat dit er niet meer” zei de man. Ik schrok. Was Gouda van plan om hier een Vinex-wijk uit de grond te stampen ten koste van de boerderijen en de agrarische bedrijvigheid zoals het destijds ook met de bouw van Leidsche Rijn was gegaan? Ik had het verkeerd begrepen. Die ene boerderij zou het veld gaan ruimen voor twee moderne woningen. “Van buiten ziet het er mooi uit maar van binnen is het knap oud. Onderhoud is niet meer te doen in deze tijd” zei de man. Ik keek nog eens goed en zag dat in het dak van de schuur gaten zaten. Tekenen van verval.
De man vroeg me waar ik vandaan kwam. “Een best eindje gereden” zei hij toen ik vertelde dat ik vertrokken was uit De Meern. “Maar wel voor de wind” zei hij lachend. Dat was zo en die wind kon op de terugweg een leuk partijtje gaan tegenblazen. Wie dan leeft, die dan zorgt.
Na afscheid te hebben genomen van de man en van zijn vrouw, die ondertussen ook naar buiten was gekomen, door naar Achterbroek. Hier staan veel 20e eeuwse boerderijen. Ik besloot een foto te maken van een met groene luiken gesierde hallehuisboerderij.

Polder Middelblok

Polder Middelblok

Mooi uitzicht
In Achterbroek bij knooppunt 57 rechtsaf. Nu ging de tocht echt de polder in, geen lintbebouwing meer. Ik kwam aan bij polder Middelblok, die een omvang van 53 hectare heeft en met zijn smalle weidekavels kenmerkend is voor het veenweidegebied hier. Rechts van de weg loopt een smal pad naar de in 1998 aangelegde Vogelplas Middelblok, waar vele eendsoorten en steltlopers hun plekje hebben. Aan de plas staat een vogelkijkhut en er zijn wandelroutes uitgezet.

In de knoop…
Bij knooppunt 13 deden zich moeilijkheden voor. Me oriënterend op de verwijsborden, ging ik rechtdoor naar knooppunt 15 om in Gouderak uit te komen, waar geen verwijsbordje naar knooppunt 15 stond. Ik stapte af en raadpleegde de offline-kaart van mijn route. Dat is handig bij route.nl. De routekaarten kunnen worden gedownload op de smartphone voor offline-gebruik. Met behulp van GPS, waar geen internetverbinding voor nodig is, kun je in geval van nood uitzoeken waar je je precies bevindt. De offline-kaart raadplegend, bleek dat ik terug moest rijden en bij knooppunt 13 rechtsaf moest slaan. Kennelijk had een of andere onverlaat het verwijsbord bij knooppunt 13 een draai gegeven.

Lageweg: kaasboerderij Hoogerwaard

Lageweg: kaasboerderij Hoogerwaard

Zicht vanaf de IJsseldijk Noord op de polders

Zicht op de polders vanaf de IJsseldijk Noord

Een hoge dijk
De Lange Tiendweg in en via de Schaapjeszijde naar de IJsseldijk Noord bij buurtschap Lageweg. De IJsseldijk Noord is een hoge dijk, het achterliggende land ligt misschien wel een meter of twee onder de dijk. Eerst maar eens door Lageweg gezwierd en bij het afdalen van de dijk een zwalkend, fietsend meisje ternauwernood kunnen ontwijken.
Even verderop de Zwarte Reus aan de kant gezet om een foto te maken van kaasboerderij Hoogerwaard, die met haar vele activiteiten garant staat voor een leuk dagje uit. Als voorbijganger kun je er ook koffie of thee drinken.
Op talloze plekken vanaf de IJsseldijk Noord is goed te zien hoe de weilanden zich in de diepte tot ver aan de horizon uitstrekken. Het uitzicht deed bij mij de vraag rijzen wat er hier zou gebeuren bij een dijkdoorbraak. Het achterliggende land lijkt mij één grote badkuip en bij een doorbraak heeft het water vrij spel om met verwoestende kracht tot in de verste verte door te dringen.
Bij knooppunt 12 de IJsseldijk Noord verlaten en koers gezet naar Krimpen aan den IJssel. Vrij kort na de afslag zag ik een gigantisch restant van de Berkouse molen, een in 1867 gebouwde ronde stenen stellingmolen, die de in 1804 verderop gebouwde stoommachine moest ondersteunen bij het uitslaan van water. De molen werd in 1917 van een motorgemaal voorzien, waarbij de kap en de wieken werden verwijderd. De overgebleven molenromp werd later tot stellinghoogte ingekort. Het huidige restant dient als woonhuis.

Tiendweg Oost: boerderij

Tiendweg Oost: boerderij

Tiendweg Oost: meerkoetnest

Tiendweg Oost: meerkoetnest

Meerkoeten
Langs de Berkenwoudsche Hoge Boezem en bij knooppunt 18 rechtsaf, de Tiendweg Oost in. Links zicht op een mooie, kleine boerderij met in de buurt een hoogspanningsleiding, waarvan de aanblik niet zo storend was. Even verderop was het een drukte van belang. In de sloot een nest met maar liefst acht meerkoetkuikens. Hun kopjes waren rood gekleurd, ze moesten dan ook nog erg jong zijn. Hun ouders zwommen af en aan met voedsel en nestmateriaal. Sommige jongen bleven op het nest, andere zwommen naar hun ouders toe om te zien wat voor lekkers die hadden meegebracht. Als meerkoetjongen ongeveer acht weken oud zijn, kunnen ze vliegen. Ze staan hoog op de menulijst van meeuwen, reigers en snoeken. De kans is dan ook groot dat ze de leeftijd van acht weken niet halen. In dat geval gaan hun ouders voortijdig een nieuw nestje bouwen.
Een enkele keer hoorde ik het geluid van een grutto. Met grote regelmaat daarentegen het gekwaak van kikkers. Ik kon ze nergens ontwaren, ze moesten verscholen zitten in het riet langs de sloten.

Langs de Loet

Langs de Loet

Langs de Loet

Langs de Loet

Zuidbroekse molen

Zuidbroekse molen

Het Loetbos
Bij knooppunt 59 linksaf en over de Breekade, met zicht op polders en bomenrijen. Aan het einde linksaf, de Hillekade op die slingerend en wel evenwijdig aan de N210 loopt. Het geraas van het verkeer op de N210 was niet hinderlijk, zoveel verkeer was er trouwens niet.
Ik was beland in natuur- en recreatiegebied Het Loetbos, dat in de zeventiger jaren van de vorige eeuw is aangelegd. Het gebied is genoemd naar de Loet, een oud veenriviertje aan de rand van het bos. Van een Magnum Classic en een cola genietend op het terras bij het kanocentrum, zag ik op een informatiepaneel dat er wandel-, fiets- en kanoroutes waren uitgezet. Een deel van het gebied is stiltegebied en dus niet toegankelijk.
Voort langs de Loet, waarvan de oevers begroeid waren met bloeiend koolzaad en even bloeiend fluitenkruid. Een prachtig, geelwit lint langs de rivier. De frisse oostenwind op de kop. Een passend lichte versnelling gekozen en in rustig tempo verder gefietst. Wat ging dat soepel!
Aan het einde van de Loet, bij de Zuidbroekse Opweg, staat de Zuidbroekse molen, een Amerikaanse windmotor van het type Herkules Metallicus. Deze windmotor, gebouwd in 1922 door de Deutsche Windturbinen Werken in Dresden, is de laatst overgebleven windmoter in Zuid-Holland. Sinds 1984 is hij een beschermd provinciaal monument. In de jaren na 2003 verkeerde de molen in vervallen staat. De restauratie waartoe uiteindelijk werd overgegaan, werd in 2013 voltooid. Nu is de Zuidbroekse molen een sieraad voor het omliggende land.

Oostkade, Tiendwetering: broedend zwanenkoppel

Oostkade, Tiendwetering: broedend zwanenkoppel

Oostkade, Tiendwetering: fuut

Oostkade, Tiendwetering: fuut

Oostkade, Tiendwetering: broedende meerkoet

Oostkade, Tiendwetering: broedende meerkoet

Reevlietpad: kalveren

Reevlietpad: kalveren

Een langgerekte kraamkliniek
De knooppunten worden nu enige tijd gelaten voor wat ze zijn. De rout voert nu over de Kijfhoekse Kade langs een wetering, onder het gehucht Zuidbroek langs. Aan het einde van de Kijfhoekse Kade linksaf, de Oostkade op die langs de Tiendwetering loopt richting uiteindelijk buurtschap Koolwijk.
Vandaag was de rietoever van de Tiendwetering één grote, langgerekte kraamkliniek. Hoog op een rietberg nestelde een gans. Haar echtgenoot zwom heen en weer, op zoek naar voedsel en het nest bewakend tegen indringers. Het koppel schrok niet van mijn aanwezigheid en belangstelling en liet zich in alle rust fotograferen. Links van het nest ontwaarde ik een woerd. Woerden plegen niet te broeden; vrouwtjeseenden broeden zelf. Kennelijk een rustplaats. Een paar meter verderop zag ik het kopje van een fuut die op een nest zat. Het bekje was open, een manier van verkoelen. Plotseling stond de fuut op. Ik zag een paar jongen op het nest tevoorschijn komen. De fuut ging weer zitten en beschermde de jongen. Het tafereel duurde te kort om met de camera vast te leggen. Nog iets verderop broedde een meerkoet, ook met geopende bek. Wat een rust, wat een rijkdom! Het maakte de tocht van vandaag onvergetelijk.
De Oostkade volgend, fietste ik door het land dat tussen de buurtschappen Zuidbroek en Benedenberg ligt. Over het Reevlietpad, met de Tiendwetering nu aan de linkerzijde, richting buurtschap Koolwijk. Ik zag een verwijsbord naar knooppunt 73. Dat verbaasde me. Bij het uitknopen gisterenavond had ik op de kaart geen knooppunt 73 gezien. Een nieuw knooppunt, leek het me. Het Reevlietpad gevolgd en bij een driesprong rechtsaf. Kort na de afslag afgestapt om te genieten van het weidse polderland en van een paar kalveren die aan de rand van de Reevliet bij een hek stonden. Ze keken me nieuwsgierig aan maar verloren na enige tijd hun belangstelling voor mij. Dat was het goede moment om de camera scherp te stellen. Verderop in het weiland graasden schapen en lammeren.

Koolwijk: boerderij

Koolwijk: boerderij

Nogmaals: de tand des tijds
Via het Reevlietpad uitgekomen op de Koolwijkseweg, die door buurtschap Koolwijk voert richting Stolwijk. Moderne en oude boerderijen en woningen wisselden elkaar af. Aan de rand van Koolwijk, dicht bij de kruising met de N207, staat een oude, met ijsselsteentjes gebouwde boerderij. Er stond een bord bij waaruit bleek dat de kavels te koop stonden. Dat deed me het ergste vrezen voor de staat van de boerderij en jawel, het rietdak was versleten en vertoonde op een aantal plaatsen gaten. Een boer reed met zijn tractor de schuur van de boerderij uit. Kennelijk was er nog bedrijvigheid. Niet voor lang meer, leek me. Terwijl ik de boerderij met een meewarige blik en een melancholieke stemming bekeek, hoorde ik in gedachten de stem van de man met wie ik in Het Beijersche had gesproken: “oud, allemaal mooi maar je kan het niet allemaal bewaren”.

Kadijk: zicht op de polder

Kadijk: zicht op de polder

Kadijk: Canadese gans en eend

Kadijk: Canadese gans en eend

“Ebony and Ivory”
De N207 overgestoken en ter hoogte van de Opweg uitgekomen bij het aldaar aangebrachte nieuwe knooppunt 73. Rechtsaf, de Opweg in en langs de N207 richting Bergambacht om vlak voor Bergambacht linksaf te slaan, de Kadijk in, een tweebaans kade door het polderland.
De eerste keer dat ik in de omgeving van de Kadijk fietste was in oktober 2014, toen ik een mislukte poging deed de 130 km-knooppuntversie van de “Toerversie Utrecht” te fietsen (zie het blog: Eieren voor mijn geld, elders op deze website). Het weer was toen grauw. Vandaag was het prachtig weer dat tot lang in de avond zou aanhouden. Ik genoot dan ook van het uitzicht over de polders links van de Kadijk en van een Canadese gans en een witte eend die verkoeling zochten in de schaduw van een hoge boom. “Ebony and Ivory live together in perfect harmony” schoot het door me heen terwijl ik naar de vogels keek; de eerste regels van een lied van Paul McCartney en Stevie Wonder.
Bij knooppunt 33 linksaf, de Bergweg in die overgaat in de Schoonouwenseweg. Waar de Schoonouwenseweg bij knooppunt 31 linksaf gaat, gaat de route rechtsaf, het Geerpad op. Dit fietspad loopt voorbij wipwatermolen De Bachtenaar naar Vlist, waarvandaan linksaf langs de Vlist de route bij TOP Haastrecht komt, waarvandaan is gestart. Vandaag was dat niet zo; de Geerkade was opgebroken en zodoende gesloten voor alle verkeer. Ik moest terug naar Stolwijk en daarvandaan via Bilwijk naar Haastrecht. Eind juli is de Geerkade weer toegankelijk en is er met het fietsen langs de Vlist een fraai slotgedeelte van deze tocht.

De Meern, 8 mei 2016
Theo van Berkel

Fotoalbum →

Routekaartje
(gedetailleerde kaart en GPS-download op route.nl)

Routekaartje "Tussen de Hollandsche IJssel en de Lek

Routekaartje “Tussen de Hollandsche IJssel en de Lek” © http://www.openstreetmap.org/copyright

 

Advertenties

Over Theo van Berkel

Enthousiast toerfietser die tijdens zijn tochten graag foto's maakt van beelden, boerderijen, landschappen en molens en die grappige situaties beschrijft die zich onderweg voordoen.
Dit bericht werd geplaatst in Fietstochten, Fotografie en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s