Vijf Utrechtse landstreken (Noorderpark – De Vuursche – Eemland – Soester Duinen – Kromme Rijn, 94 km)

Doorkomstplaatsen (routekaartje onderaan dit blog)
De Meern – Alendorp – Vleuten – Maarssenbroek – Maarssen – Maarsseveen – Molenpolder – Westbroek – Achttienhoven – Egelshoek – Hollandsche Rading – Lage Vuursche – Baarn – Eemnes-Binnen – Eembrugge – Netelenburch – Kleine Melm – Soest – Amersfoort – Soestduinen – Soesterberg – Huis ter Heide – Bosch en Duin – Zeist West – Vechten – Wayen – Nieuwegein – Utrecht – De Meern
Solo. 94,8 km in 4:51:41; AvS: 19,15 km/u.
Toenemend bewolkt. 14,7 – 19,9º. NO kracht 2 – NO kracht 3.

Knooppunten (vertrek en aankomst: De Meern, knooppunt 76)
76 – 21 – 22 – 54 – 13 – 16 – 18 – 46 – 45 – 47 – 48 – 93 – 20 – 99 – 82 – 98 – 90 – 63 – 22 – 16 – 21 – 20 – 19 – 08 – 15 – 72 – 87 – 71 – 70 – 84 – 60 – 59 – 58 – 55 – 53 – 50 – 85 – 86 – 87 – 44 – 41 – 40 – 39 – 98 – 35 – 36 – 33 – 32 – 30 – 13 – 73 – 51 – 23 – 01 – 76
GPS-download op route.nl.
Laatst bijgewerkt: mei 2016. Controleer op route.nl of er wijzigingen zijn!

Fotoalbum →

(aanklikken in dit blog van een foto resulteert in een vergroting)

Aankomend weekend: werken en oproepdienst. Van fietsen komt er dan weinig. Daarom vandaag met de Zwarte Reus op pad. Vanwege het warme, zonnige weer dat voor de ochtend in het vooruitzicht was gesteld en de regen- en onweersbuien die ’s middags van zich zouden laten spreken, zonnebrandcrème factor 30 gesmeerd en een licht regenjackje in de zadeltas.
Het beloofde een tocht te worden waarin de landschappen elkaar zouden afwisselen: trekgaten en polders in het Noorderpark, de bossen van de Lage Vuursche, het gebied langs de Eem, de bossen en stuifzandgebieden bij Soestduinen en het gebied langs de Kromme Rijn. De camera zou overuren moeten maken.

Restanten wipmolen Buitenweg

Restanten wipmolen Buitenweg

Westbroekse watermolen en wipmolen Buitenweg, november 2015

Wipmolen Buitenweg en de Westbroekse watermolen, november 2015

Een laatste groet?
Via Vleuten naar Maarssen. Het Amsterdam-Rijnkanaal over, door de oude dorpskern en vervolgens langs de Vecht door de nieuwe wijk Oostwaard. Aan beide oevers van de Vecht volop nieuwbouw: appartementen in Oostwaard en aan de overkant van de Vecht woningen in de vorm van grachtenhuizen. Voorbij het viaduct van de Sweserengseweg werd het landschap langs de Vecht weer landelijk als vanouds.
Bij knooppunt 45 linksaf langs de Nedereindsevaart, waarin het sluizencomplex er sinds 2011 prachtig gerenoveerd bij ligt. De restanten bekeken van wipmolen Buitenweg, die in maart van dit jaar aan vlammen ten prooi viel. De ondertoren stond voor een deel nog overeind. In het omliggende weiland lag onder andere het frame van het bovenhuis, een roede, de trap en het verbrande, zwartgeblakerde bovenwiel. De groene vlag van Stichting Het Utrechts Landschap, de eigenaar van de molen, wapperde in de wind, het voornemen illustrerend om de molen te herbouwen. Een inzamelingsactie heeft bijna het drievoudige bedrag opgebracht dat daarvoor nodig is. Of herbouw haalbaar is, wordt momenteel uitgezocht. Laten we hopen dat het zover komt en dat de Westbroekse watermolen in de nabije toekomst haar maatje weer naast zich heeft staan, zodat ze zij aan zij met hun draaiende wieken voor droge voeten zorgen.
Terwijl ik foto’s maakte van de restanten, klonk er achter me veel gespetter en gesis. Een jonge knobbelzwaan was bezig een muskuseend uit de vaart te verjagen. De muskuseend klom op de oever en zocht zijn heil achter de Westbroekse watermolen. De knobbelzwaan bleef heen en weer zwemmen om zich ervan te overtuigen dat hij weg zou blijven.

Achttienhoven: boerderij

Achttienhoven: boerderij

Korssesteeg: zwanenfamilie

Korssesteeg: zwanenfamilie

Korssesteeg: polderlandschap

Korssesteeg: polderlandschap

Het Noorderpark
Het Noorderpark is een herinrichtingsgebied van 5900 ha groot dat begrensd wordt door het Gooi, de Utrechtse Heuvelrug, de Vecht en de Loosdrechtse Plassen. Plannen om dit gebied opnieuw in te richten dateren uit het eind van de jaren dertig van de vorige eeuw maar kregen pas vanaf het eind van de jaren tachtig vorm.
Het overgrote deel van het Noorderpark is grootschalig weidegebied. Tussen de spoorlijn Utrecht-Hilversum en de Utrechtse Heuvelrug bevinden zich veel bossen en landgoederen. Dan is er nog de Bethunepolder, heringericht tot schraalland en tenslotte het oeverwallengebied langs de Vecht.
De tocht van vandaag voert via de Maarsseveense Plassen, ontstaan als gevolg van zandwinning voor de bouw van de Utrechtse wijk Overvecht, over de Nederlandsevaart langs de trekgaten in de omgeving van Molenpolder. Hier werd vroeger turf te drogen gelegd. Vooral rechts van de Nedereindsevaart is dit goed te zien.
Voorbij knooppunt 48 gaat het gebied over in weidegebied en gaat de Nedereindseweg over in de Kerkweg, die in Westbroek uitkomt. Aan weerszijden van de Kerkweg staan boerderijen, ook aan de Doctor Welfferweg die door het aansluitende buurtschap Achttienhoven voert.
Bij knooppunt 93 linksaf, de Korssesteeg in, een geasfalteerde weg, later een fietspad door de grote weilanden van dit deel van het Noorderpark, de polder Achttienhoven. De kavels hier zijn maar liefst vier kilometer lang. Bij één van de in 1999 gebouwde boerderijen langs de Korssesteeg zag ik aan de rand van de sloot een zwanenfamilie en verderop in het weiland schapen en lammetjes. Aan de overzijde strekte het weiland zich tot in de verte uit, begrensd door de bomengroei langs het Tienhovens Kanaal.

De Lage Vuursche
Bij knooppunt 20, aan het einde van de Korssesteeg, het Tienhovens Kanaal oversteken en rechts langs dit kanaal richting Hollandsche Rading over de Egelshoek, die hier het Noorderpark begrenst. Hier is goed de overgang zichtbaar tussen de Gooise stuwwal met haar bossen, vroeger  en het Utrechtse weidegebied en het was hier dat zich in de middeleeuwen een grensconflict afspeelde tussen de graven van Holland en de bisschop van Utrecht, een conflict dat pas in het begin van de achttiende eeuw werd opgelost. De grenspalen langs de Weg op de Egelshoek en de Vuursche Dreef, voorzien van de wapens van de provincies Noord-Holland en Utrecht, dateren uit die tijd.

Ridderspoor

Ridderspoor

Langs het fietspad richting Lage Vuursche staan veel landhuizen. De toegangen en opritten werden gesierd door bloeiende paarse rhododendrons.
Voorbij Lage Vuursche voert de route langs de hoge, zwarte hekken van kasteel Drakensteyn, waar prinses Beatrix woont. Het kasteel heb ik vanaf de fietspaden niet kunnen zien.
Voorbij knooppunt 63 aan de Hilversumsestraatweg voert de route door de bossen van landgoed Pijnenburg. Uitgestrekt, licht heuvelachtig bosgebied met doorgaans goed begaanbare fietspaden. Eerst langs het Bosbad, een klein recreatiegebied, in deze tijd van het jaar al druk bezocht. Hier zijn kampeergelegenheden en ook een golflinks.
Terwijl ik genoot van het gebladerte waarmee de bomen getooid waren, zag ik links van mij een hoge, in volle bloei staande ridderspoor. Hoe zou die hier terecht zijn gekomen? vroeg ik me af. In de verre omtrek was er geen ridderspoor te bekennen.

Landgoed Groeneveld

Landgoed Groeneveld

De spoorlijn Amersfoort-Hilversum ligt op de grens van landgoed Pijnenburg en landgoed Groeneveld. Aan de overzijde van de spoorlijn werkten een paar landarbeiders in een goudgeel weiland. Boterbloemen en klaver floreerden volop. Bij knooppunt 22 rechtsaf, de Groeneveld op. Deze weg voert langs hoeve Ravenstein, waar in de boerderijwinkel biologische, glutenvrije en streekgebonden producten kunnen worden gekocht. Het is ook mogelijk hier op een terrasje uit te rusten en de inwendige mens te versterken. Vanwege de nog af te leggen afstand besloot ik niet aan te leggen, maar door te fietsen onder het genot van AH fruit biscuits. Tot mijn stomme verbazing bleken die voldoende voor de rest van de rit. Geen hongerklop, geen lege maag.

Kasteel Groeneveld

Kasteel Groeneveld

Kasteel Groeneveld is een landhuis in Rococostijl en is gebouwd in het begin van de achttiende eeuw. Tegenwoordig wordt het beheerd door Staatsbosbeheer, vinden er tal van activiteiten plaats, en worden er concerten uitgevoerd en worden er tentoonstellingen gehouden zoals vandaag de tentoonstelling “Pipo terug op Groeneveld”. Hierin wordt teruggeblikt op de in de jaren zestig razend populaire televisieserie “Pipo de Clown”. De opnamen van deze serie zijn in kasteel Groeneveld en het omliggende landgoed gemaakt.

Eemland
Bij knooppunt 16 de tamelijk drukke Amsterdamsestraatweg oversteken en dan de verwijsbordjes naar knooppunt 21 volgen, dat aan de rand van Eemnes ligt. Bij knooppunt 21 voert de route rechtsaf, de Anna Louwenweg op en daarmee het weidse polderland in ten oosten van Eemnes. Bij knooppunt 19 linksaf en de verwijsbordjes aanhouden richting Eembrugge, dat als een klein dorpje opdoemt langs de weg.

Boerderij aan de Eemdijk

Boerderij aan de Eemdijk

Bij knooppunt 8 voert de route over de Eem heen, een kronkelende rivier tussen Amersfoort en het Eemmeer, zoals een deel van het IJsselmeer, vroeger Zuiderzee, tegenwoordig genoemd wordt. Na de brug over de Eem rechtsaf, de Zuidereind in die langs de Eem loopt. Hiervandaan kan de loop van de rivier goed worden gezien. Her en der aan de dijk staan boerderijen. Ik zag er een aan een wiel, een meertje, ontstaan tijdens een vroegere dijkdoorbraak. Aan de overzijde van de rivier ligt de nieuwbouw van Baarn.
De Zuidereind gaat over in de Slaagseweg. Al snel wordt deze weg verlaten voor de Krachtwijkerweg, een betonnen weg die door de stille polder voert. Dit gebied is een eldorado voor weidevogels. Mijn doorkomst verstoorde hun rust. Een kievit, midden op de weg staande, schrok op toen ik kwam aanfietsen. Hij steeg op en begon duikvluchten uit te voeren. Zijn voorbeeld werd gevolgd door wulpen en visdiefjes die, luide kreten slakend, hun territorium verdedigden.

Slaagseweg: fietstoeristen

Slaagseweg: fietstoeristen

De Krachtwijkerweg komt uiteindelijk weer op de Slaagseweg uit. Aan de driesprong met de Hoogerhorsterweg staat een vijfkantig informatieblok over de Grebbelinie. Deze verdedigingslinie strekt zich langs de Utrechtse Heuvelrug uit van Rhenen tot het IJsselmeer en de Eem is de westgrens ervan. Op het informatieblok is uitgelegd hoe in het verleden delen van het land hier op militaire wijze zijn ingericht ten behoeve van de verdediging van het toenmalige Holland door middel van inundatie.
Dat het hier heerlijk fietsen is, bleek uit de vele groepjes fietsers die er vandaag rondtoerden, al of niet een route volgend.

Malebrug: kunstwerk

Malebrug: kunstwerk

Binnenvaartschip op de Eem

Binnenvaartschip op de Eem

Vlak voor de Coelhorsterweg rechtsaf, het Malesluispad op. Er doemt een moderne ophaalbrug over de Eem op, de Malebrug, een fietsbrug. Na de brug rechtsaf, het Jaagpad op tot aan de Kleine Melm.
Links aan het Jaagpad, dichtbij de Malebrug, staat een kunstwerk dat runderen in de polder uitbeeldt tegen een achtergrond van riet. Met de erin verwerkte informatieborden over de inrichting van het gebied hier en de geschiedenis fungeert dit kunstwerk als informatiepunt voor hen die hier willen recreëren. Een deel van het weiland is ingericht als natuurgebied, dat nu de thuishaven is voor weidevogels, watervogels en reptielen.
Achter mij was de brug opgehaald. Een groot, lang binnenvaartschip kwam aangevaren. En ik maar denken langs een lieflijk riviertje te fietsen dat louter en alleen door pleziervaartuigen werd gebruikt. Zwaar verkeer! Het schip voer rustig en veroorzaakte vrijwel geen golfslag.
Over de Eemweg naar Soest, waarachter zich het volgende landschap zou aandienen.

De Soester Duinen

De Soester Duinen

De Soester Duinen: stuifzand

De Soester Duinen: stuifzand

De Soester duinen
In Soest bij de Grote Kerk linksaf, de Peter van den Breemerweg op, een lange weg die de weilanden rond Soest doorsnijdt. Het viaduct over de spoorlijn Amersfoort-Hilversum over en dan bij de Amsterdamseweg rechtsaf. Even nadat de Amsterdamseweg is overgegaan in de Birkstraat linksaf, de Zandweg in. Bij knooppunt 60 rechtsaf. Hiervandaan voert de route door de Soester Duinen, een heuvelachtig landschap met bos, heide en stuifzanden. De stuifzanden zijn ontstaan in de late middeleeuwen als gevolg van intensieve begrazing en het plaggen en branden van heide. Toen in de vorige eeuw een einde kwam aan het houden van schapen, won het bos langzamerhand weer terrein op de heidevelden en raakten de stuifzanden deels weer begroeid.
De goed begaanbare, vaak betonnen fietspaden hier zijn deinend, soms licht, soms scherp, en met korte, scherpe bochten. Op onverwachte momenten doemen links of rechts hoge heuvels op. Regelmatig zijn er punten vanwaaraf je het stuifzandlandschap in al haar weidsheid kan bewonderen.

Vliegbasis Soesterberg: Monument voor de Gevallen Vliegers

Vliegbasis Soesterberg: Monument voor de Gevallen Vliegers

In het verlengde van de Soester Duinen, tussen de knooppunten 55 en 53, voert de route over de start- en landingsbanen van de vroegere vliegbasis Soesterberg. Deze vliegbasis wordt tegenwoordig beheerd door Stichting Het Utrechts Landschap. Er zijn diverse wandelpaden aangelegd. Voor toerfietsers is er naar mijn mening niet zoveel te beleven, of het moet zijn dat men onder de indruk raakt van de eindeloze asfaltoppervlakte waar de route overheen voert. Het meer en meer bewolkt raken van de lucht weerhield me er niet van een bezoek te brengen aan het “Monument voor Gevallen Vliegers” op de appèlplaats van de vliegbasis. Hier bevinden zich ook het “Monument voor Gefusilleerde Verzetsmensen” en het “Gedenkteken Luchtvarenden”.

Huis ter Heide: landhuis, vijver en fontein

Huis ter Heide: landhuis, vijver en fontein

Landgoed Vollenhoven

Landgoed Vollenhoven

Landgoed Vollenhoven: rund met kalveren

Landgoed Vollenhoven: rund met kalveren

Soesterberg wordt aan alle kanten opgebroken. Ecoducten, wegopbrekingen, de N237 die wordt verlegd, het is één grote bouwput. De wegwerkzaamheden zijn gelukkig niet ten koste gegaan van de verwijsbordjes.
De route loopt langs de N237 richting Zeist. Links en rechts van de N237 staan er met enige regelmaat landhuizen, soms in prachtige, grote parken. Bij Huis ter Heide hield ik een korte pauze in de tuin van één ervan en genoot ik van het geklater van de fontein in de vijver.
Na Bosch en Duin raakt het fietspad meer en meer verwijderd van de N237 en komt de route in de greep van het Panbos. Dan volgt de driesprong met de Utrechtseweg richting Zeist. Na het oversteken van de N237 zette ik koers naar landgoed Vollenhoven dat aan deze weg ligt. Een statig landhuis met een mooi, groot park ervoor. Voor mijn ogen speelde zich een leuk tafereel af. Twee kalfjes waren aan het drinken bij hun moeder. In hun nabijheid graasden drie grotere kalveren waarvan één, een stierkalf, ook trek kreeg in melk. Om een plaats te bemachtigen, deed hij verwoede pogingen een van de kalfjes te verdringen. Die liet zich niet van zijn stuk brengen. De koe liet het allemaal gebeuren. Uiteindelijk dronken alle drie de kalveren gelijktijdig. Geef mij maar een ijsje, dacht ik, maar in de verste verte was er geen ijscoman te bekennen. Ik moest het dus stellen met een slok Appelsien, die door de warmte enigszins lauw was.

Rhijnauwen: jaagpad langs de Kromme Rijn

Rhijnauwen: jaagpad langs de Kromme Rijn

De Kromme Rijn
De Schorteldoeksesteeg in, waarlangs de A28 loopt. Bomen aan weerszijden, die de steeg overkluizen. De Schorteldoeksesteeg gaat over in de Bisschopsweg die achter het landgoed Oostbroek langs loopt. Daarna voert de route langs Fort Rhijnauwen. Weide en bos wisselen elkaar af.  Her en der staan ook boerderijen en is er niet alleen veeteelt, maar ook fruitteelt.
De route voert langs het Theehuis Rhijnauwen naar het gelijknamige landhuis aan de Kromme Rijn, waarvoor het bij zonnig weer goed toeven is op een terras. Een fotografe was druk bezig met het maken van foto’s van het poortgebouw. Langs de Kromme Rijn loopt een jaagpad, dat bij wandelaars erg in trek is. Voor de goede orde: het pad is niet toegankelijk voor fietsers.

Een droom in duigen…
Klokslag vier uur thuis. Gedoucht en met een fris biertje in de hand de televisie aangezet om naar het laatste deel van de negentiende etappe van de Giro d’Italia te kijken. De commentatoren waren somber. Steven Kruijswijk, na Tom Dumoulin de tweede Nederlander die deze Giro enkele dagen in de roze leiderstrui reed, was tijdens een afdaling lelijk ten val gekomen. Hij kon door blijven fietsen maar zag zijn voorsprong in het algemeen klassement in een achterstand veranderen. Eenmaal gefinisht, zei hij tegen verslaggevers dat hij de strijd verloren had. Een droom in duigen.
Kruijswijk had, zo vertelde men later, last van zijn heup, zijn voet en zijn rug. Medisch onderzoek vanavond moet uitwijzen of hij morgen kan starten. Misschien doet hij er verstandiger aan het voor gezien te houden. Hij heeft nog een heel leven en een hele sportcarrière voor de boeg.

De Meern, 27 mei 2016
Theo van Berkel

Fotoalbum →

Routekaartje
(gedetailleerde kaart en GPS-download op route.nl)

Routekaartje "Vijf Utrechtse Landschappen" © http://www.openstreetmap.org/copyright

Routekaartje “Vijf Utrechtse Landschappen” © http://www.openstreetmap.org/copyright

Advertenties

Over Theo van Berkel

Enthousiast toerfietser die tijdens zijn tochten graag foto's maakt van beelden, boerderijen, landschappen en molens en die grappige situaties beschrijft die zich onderweg voordoen.
Dit bericht werd geplaatst in Fietstochten, Fotografie en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Vijf Utrechtse landstreken (Noorderpark – De Vuursche – Eemland – Soester Duinen – Kromme Rijn, 94 km)

  1. joke_dev zegt:

    Ik heb horizontaal gelezen maar vooral je praxchtige foto’s bekeken. Wat weids, wat landelijk, water, dieren in de natuur. Fantastisch.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s